Od początku 2019 r. firmy, które nie osiągają wysokich przychodów, mogą opłacać tzw. „Mały ZUS”, czyli niższe składki na ubezpieczenie społeczne. Jeśli korzystasz z tej ulgi i chcesz nadal robić to w roku 2020, do końca stycznia musisz złożyć dokument określający przychód za poprzedni rok. Nie korzystałeś i chcesz zacząć? Przeczytaj.
Drobni przedsiębiorcy, którzy korzystają z Małego ZUS, jeśli chcą nadal korzystać z tej ulgi w roku 2020, do 10 lutego muszą złożyć deklaracje ZUS DRA i ZUS DRA cz. II określającą przychód za rok 2019, jeśli opłacają składki jedynie za siebie. Natomiast gdy zatrudniają pracowników, to do 15 lutego przyszłego roku muszą dostarczyć do ZUS druki ZUS DRA, ZUS RCA i ZUS RCA cz. II.
Mały ZUS-u obejmuje przedsiębiorców, których średniomiesięczny przychód w 2018 roku nie przekraczał 2,5-krotności minimalnego wynagrodzenia, czyli 63 tysięcy złotych rocznie.
Kto może skorzystać?
– Aby skorzystać z tego przywileju, działalność gospodarcza musi być prowadzona na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) lub innych przepisów szczególnych oraz wykazywać przychód z tytułu działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym – mówi Katarzyna Krupicka, rzecznik prasowy ZUS województwa podlaskiego. – Jeśli działalność była prowadzona przez cały rok, przychód nie może przekroczyć trzydziestokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w grudniu poprzedniego roku.
Z „małego ZUS-u” nie mogą skorzystać osoby, które:
- W poprzednim roku prowadziły działalność gospodarczą krócej niż 60 dni, tj. podlegały ubezpieczeniom społecznym lub ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia tej działalności krócej niż 60 dni;
- Rozliczały się w formie karty podatkowej i korzystały ze zwolnienia sprzedaży od podatku VAT;
- Podlegały ubezpieczeniom społecznym lub ubezpieczeniu zdrowotnemu także z tytułu innej pozarolniczej działalności (np. jako wspólnik spółki jawnej, komandytowa, partnerska);
- Spełniają warunki do opłacania preferencyjnych składek, tj. składek od zadeklarowanej kwoty nie niższej niż 30 proc. minimalnego wynagrodzenia;
- Wykonują dla byłego bądź obecnego pracodawcy to co robiły dla niego jako pracownik w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym.
Niższe składki na ubezpieczenia społeczne można opłacać maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia działalności gospodarczej. Jako miesiąc kalendarzowy przyjmuje się każdy miesiąc, w którym podlegaliśmy ubezpieczeniom społecznym lub ubezpieczeniu zdrowotnemu co najmniej jeden dzień.
Aby ustalić najniższą podstawę wymiaru składek należy:
- Ustalić przeciętny miesięczny przychód z działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym według wzoru:
Roczny przychód z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym dzielimy przez liczbę dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności w poprzednim roku kalendarzowym, a wynik mnożymy razy 30.
Otrzymany wynik należy zaokrąglić do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa niż 0,5 gr lub w dół, jeśli jest niższa. - Pomnożyć przeciętny miesięczny przychód z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym, przez współczynnik, który Prezes ZUS ogłosi w Monitorze Polskim,
- Porównać otrzymany wynik do kwoty 30 proc. minimalnego wynagrodzenia i 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Najniższa podstawa wymiaru składek nie może być bowiem niższa niż 30 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę w danym roku i nie może przekraczać kwoty 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego ustalonej na dany rok.
W okresie, w którym będziemy korzystać z „małego ZUS” możemy w poszczególnych miesiącach opłacać składki na ubezpieczenia od najniższej podstawy wymiaru bądź od kwoty wyższej.
Do obowiązków związanych z korzystaniem z „małego ZUS” należy:
- Obowiązek przekazania w deklaracji rozliczeniowej bądź w imiennym raporcie miesięcznym informacji o rocznym przychodzie z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz o najniższej podstawie wymiaru składek,
- Obowiązek przedstawienia na nasze żądanie dokumentów potwierdzających wysokość rocznego przychodu z tytułu wykonywania działalności gospodarczej za poprzedni rok kalendarzowy w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia wezwania. Jeśli tego nie zrobimy, ZUS ustali za wszystkie miesiące danego roku podstawę wymiaru składek w wysokości 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego.
Można zrezygnować z uprawnienia do ustalania najniższej podstawy wymiaru składek w zależności od wysokości przychodu, tj. do korzystania z małego ZUS.
Zrezygnować można w każdym czasie, a więc także od dnia nabycia do niego prawa. Rezygnacja następuje, jeśli nie zgłosimy się do ubezpieczeń społecznych lub do ubezpieczenia zdrowotnego z właściwym kodem tytułu ubezpieczenia, w terminie 7 dni liczonymi od:
- 1 stycznia danego roku,
- pierwszego dnia prowadzenia działalności gospodarczej lub wznowienia działalności gospodarczej,
- pierwszego dnia, w którym będziemy spełniać warunki do korzystania z małego ZUS.
Rezygnacja z „małego ZUS-u” jest nieodwołalna. Oznacza to, że za miesiąc, w którym zrezygnujemy oraz za pozostałe miesiące kalendarzowe do końca danego roku kalendarzowego będziemy opłacał składki na ubezpieczenia społeczne od zadeklarowanej kwoty, nie niższej niż 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego.
Zmiany nie dotyczą podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne. Składki te będziemy nadal opłacać od zadeklarowanej kwoty nie niższej niż 75 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku. Opłacamy je w pełnej wysokości za każdy miesiąc ubezpieczenia, nawet jeśli w danym miesiącu pobraliśmy zasiłek.
Konsekwencje opłacania niższych składek
Przedsiębiorca decydujący się na opłacanie niższych składek na ubezpieczenia społeczne czyli „małego ZUS” lub innych ulg, powinien pamiętać, że ma to wpływ na wysokość świadczeń takich jak zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek macierzyński, zasiłek opiekuńczy.
Jeśli chcemy skorzystać z tej ulgi musimy złożyć w ZUS dokumenty:
- wyrejestrowania z ubezpieczeń (ZUS ZWUA) z dotychczasowym kodem tytułu ubezpieczenia.
- zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych (ZUS ZUA) albo – jeśli podlegamy wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu – zgłoszenie do tego ubezpieczenia (ZUS ZZA) z kodem tytułu ubezpieczenia rozpoczynającym się od 05 90 albo 05 92 (kod tytułu ubezpieczenia przewidziany dla osób posiadających rentę przyznaną z tytułu niezdolności do pracy).
Dokumenty te musimy przekazać w terminie 7 dni liczonymi od:
- 1 stycznia (czyli do 8 stycznia 2020 r.) – jeśli kontynuujemy prowadzenie działalności prowadzonej w 2019 r. albo też jeśli z końcem grudnia zakończyliśmy okres ulgi „preferencyjne składki” (wyrejestrujmy się z ubezpieczeń z kodem 05 70 albo 05 72 i zgłośmy z kodem 05 90 albo 05 92),
- pierwszego dnia prowadzenia działalności gospodarczej po wznowieniu działalności gospodarczej,
- pierwszego dnia, w którym będziemy spełniać warunki do korzystania z „małego ZUS” (np. skończyliśmy okres „preferencyjne składki” w trakcie roku, w którym chcemy skorzystać z „małego ZUS”).
Opr. EW, fot. ZUS
