Zakończenie wakacyjnej pracy może oznaczać przerwę w ubezpieczeniu zdrowotnym ucznia lub studenta. Jeśli podczas zatrudnienia młoda osoba miała własny tytuł do ubezpieczenia, po zakończeniu umowy rodzic powinien ponownie zgłosić ją jako członka rodziny. Bez tego w systemie eWUŚ może pojawić się informacja o braku potwierdzenia prawa do świadczeń finansowanych przez NFZ.
Wakacyjna praca dla wielu młodych osób jest sposobem na zdobycie pierwszego doświadczenia zawodowego i dodatkowych pieniędzy. Formalności związane z ubezpieczeniem zdrowotnym schodzą wówczas na dalszy plan, szczególnie że w czasie zatrudnienia wszystko odbywa się za pośrednictwem pracodawcy. Problem może pojawić się dopiero po zakończeniu umowy, gdy młody człowiek wraca do szkoły albo na uczelnię.
Jeżeli uczeń lub student został podczas wakacji objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu pracy, wcześniejsze zgłoszenie go przez rodzica jako członka rodziny przestaje obowiązywać. Po zakończeniu zatrudnienia nie następuje automatyczny powrót do poprzedniego statusu. NFZ wprost wskazuje, że po zakończeniu pracy osoba ucząca się musi zostać ponownie zgłoszona do ubezpieczenia.
– Po zakończeniu pracy trzeba pamiętać o ponownym zgłoszeniu przez rodzica dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego. Jeśli nadal się uczy, nie ukończyło 26 lat i nie ma innego tytułu do ubezpieczenia, zgłasza je ubezpieczony rodzic. W przypadku gdy młody człowiek ma już własną rodzinę, takiego zgłoszenia może dokonać małżonek. Niestety rodzice czasem zapominają o tych formalnościach, a student dowiaduje się o braku zgłoszenia dopiero podczas wizyty u lekarza. Najczęściej zostaje poinformowany, że w systemie eWUŚ brak jest potwierdzenia prawa do bezpłatnych świadczeń w ramach NFZ – mówi Katarzyna Krupicka, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie podlaskim.
To właśnie kontrola statusu w eWUŚ może być momentem, w którym wychodzi na jaw brak ponownego zgłoszenia. Czerwony komunikat nie musi jednak oznaczać, że dana osoba definitywnie nie ma prawa do świadczeń – może być sygnałem, że dane w systemie wymagają wyjaśnienia. NFZ zaleca w takiej sytuacji sprawdzenie statusu u płatnika składek lub w ZUS.
Kto może ponownie zgłosić młodą osobę?
W przypadku osoby uczącej się, która nie ma własnego tytułu do ubezpieczenia, podstawowym rozwiązaniem jest ponowne zgłoszenie jej jako członka rodziny. Jeżeli uczeń lub student kontynuuje naukę i nie ukończył 26 lat, może być objęty ubezpieczeniem rodzica. Dotyczy to także sytuacji, gdy wcześniej został z tego ubezpieczenia wyrejestrowany z powodu podjęcia pracy.
Zgłoszenie jest bezpłatne i nie powoduje podwyższenia składki zdrowotnej rodzica. Pracownik przekazuje informację o konieczności zgłoszenia członka rodziny swojemu pracodawcy, a osoba prowadząca działalność gospodarczą dokonuje zgłoszenia samodzielnie na formularzu ZUS ZCNA. ZUS wskazuje, że na przekazanie informacji o konieczności zgłoszenia członka rodziny jest 7 dni od momentu powstania takiego obowiązku.
Jeżeli młoda osoba ma własną rodzinę, w określonych sytuacjach zgłoszenia może dokonać ubezpieczony małżonek. Gdy nie ma możliwości objęcia jej ubezpieczeniem jako członka rodziny, rozwiązaniem może być zgłoszenie przez uczelnię. Nie następuje ono jednak automatycznie – student musi złożyć wniosek, a uczelnia może zgłosić go w przypadkach określonych przepisami.
Warto pamiętać także o wyjątku dotyczącym osób z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności lub orzeczeniem traktowanym na równi. W ich przypadku możliwość korzystania z ubezpieczenia jako członek rodziny nie jest ograniczona ukończeniem 26. roku życia.
Formalność, o której łatwo zapomnieć po wakacjach
Najważniejsze jest więc nie samo zakończenie pracy, lecz to, co dzieje się później. Jeśli wraz z końcem zatrudnienia znika własny tytuł do ubezpieczenia, trzeba zadbać o kolejne zgłoszenie – przez rodzica, małżonka albo, w odpowiednich przypadkach, uczelnię.
ZUS przypomina, że zmiana sytuacji ubezpieczeniowej wymaga odpowiednich formalności. Dotyczy to zarówno zgłoszenia członka rodziny po utracie przez niego własnego tytułu do ubezpieczenia, jak i wyrejestrowania go w sytuacji, gdy ponownie podejmuje pracę lub uzyskuje inne ubezpieczenie.
Red. PP
